İş Hukuku Nedir?
İş hukuku; işçi ve işveren arasındaki ilişkiler başta olmak üzere her türlü çalışma hayatını düzenleyen hukuk dalıdır. İş sözleşmesinin kurulması, çalışma koşulları, işçi hakları ve işveren yükümlülükleri gibi konuları kapsar. İşçilerin haklarını koruma ve işverenlerin sorumluluklarını belirleme amacı güder. Bu alandaki uyuşmazlıklar iş mahkemelerinde görülür.
İş Hukuku Davalarında Avukat Desteği Neden Önemlidir?
İş hukuku uyuşmazlıkları; kıdem tazminatı hesaplamaları, fazla mesai alacakları, işe iade süreçleri ve zorunlu arabuluculuk gibi teknik konular içermektedir. Usul kurallarına ve yasal sürelere uyulmaması geri dönüşü mümkün olmayan hak kayıplarına yol açabilir. Bu nedenle iş hukuku süreçlerinin bu alanda deneyimli bir avukat ile yürütülmesi büyük önem taşımaktadır.
Zamanaşımına Dikkat: İşçilik alacaklarında (kıdem, ihbar, fazla mesai vb.) zamanaşımı süresi 5 yıldır. İşe iade davasında ise fesih bildiriminden itibaren arabulucuya başvuru için 1 ay, arabuluculuktan çıkıldıktan sonra dava açmak için yine 2 hafta süre mevcuttur. Bu sürelerin kaçırılması hakkın yitirilmesi anlamına gelir.
İş Hukuku Avukatı Ne Yapar?
"İş hukuku avukatı" veya "işçi avukatı" halk arasında yaygın olarak kullanılan ifadeler olmakla birlikte mevcut hukuk sistemimizde resmi bir unvan değildir. İş hukuku alanında yoğunlaşmış avukatlar hem işçi hem de işveren tarafında yer alarak hukuki danışmanlık verir ve dava süreçlerini yürütürler.
- Kıdem ve ihbar tazminatı hesaplamalarını yapar, alacak taleplerini takip eder.
- İşe iade davaları için arabuluculuk ve yargılama süreçlerini yönetir.
- Fazla mesai, yıllık izin ve diğer işçilik alacaklarını takip eder.
- Hizmet tespit davalarında sigortasız çalışma sürelerinin tescilini sağlar.
- Mobbing ve kötüniyet tazminatı davalarını yürütür.
- İş sözleşmelerini hazırlar, düzenler ve denetler.
- İşverenler için uyumluluk danışmanlığı ve risk değerlendirmesi yapar.
- Zorunlu arabuluculuk süreçlerinde müvekkilini temsil eder.
İş Davası Süreci Nasıl İşler?
Zorunlu Arabuluculuk
1 Ocak 2018 tarihinden itibaren işçi alacakları, kıdem ve ihbar tazminatı ile işe iade uyuşmazlıklarında arabuluculuk dava şartıdır. Dava açmadan önce arabulucuya başvurulması zorunludur; başvurulmadan açılan dava usulden reddedilir. Süreç ortalama 3 hafta içinde sonuçlanır. Anlaşma sağlanırsa belge ilamlı icra niteliği taşır; sağlanamazsa dava açılır.
İş Mahkemesinde Yargılama
Arabuluculuktan çıkılmasından itibaren 2 hafta içinde iş mahkemesine başvurulmalıdır. İş mahkemelerinde basit yargılama usulü uygulanır. Davalar genellikle 12–18 ay içinde sonuçlanır; istinaf ve temyiz aşamaları dahil toplam süre 3–4 yıla kadar uzayabilir.
İşe İade Güvencesi: İşe iade davası açabilmek için en az 6 ay kıdem ve 30 veya daha fazla işçi çalıştıran bir işyerinde çalışıyor olmak gerekir. Bu koşullar sağlanmasa bile kıdem ve ihbar tazminatı talep hakkı saklıdır.
İş Hukukunda Temel Kavramlar
İş hukuku süreçlerini daha iyi anlayabilmek için sıkça karşılaşılan temel kavramlar aşağıda açıklanmıştır.
| Kavram | Açıklama |
|---|---|
| İşçi | Bir iş sözleşmesine dayanarak ücret karşılığında ve işverene bağımlı olarak çalışan gerçek kişidir. (İş Kanunu m.2) |
| Kıdem Tazminatı | En az 1 yıl çalışan işçiye belirli fesih hallerinde ödenen tazminattır. Her çalışılan tam yıl için brüt son ücret tutarında hesaplanır. |
| İhbar Tazminatı | Bildirim süresi tanınmadan iş sözleşmesinin feshedilmesi halinde talep edilen tazminattır. Kıdeme göre 2–8 haftalık ücret tutarındadır. |
| Haksız Fesih | İşverenin geçerli veya haklı bir sebep olmaksızın iş sözleşmesini sona erdirmesidir. İşe iade ve tazminat hakkı doğurur. |
| Fazla Mesai | Haftalık 45 saati aşan çalışmadır. %50 zamlı ücrete tabidir; yıllık 270 saati geçemez. (İş Kanunu m.41) |
| Mobbing | İşyerinde sistematik psikolojik baskı, aşağılama ve yıldırma davranışlarıdır. İşveren bunu önlemekle yükümlüdür. (TBK m.417) |
| Hizmet Tespiti | Sigortasız veya eksik bildirimli çalışma süresinin mahkeme kararıyla tescil edilmesidir. |
| Kötüniyet Tazminatı | İşverenin iş sözleşmesini kötü niyetle feshetmesi halinde talep edilebilecek tazminattır. İhbar tazminatının 3 katıdır. |
| Sendikal Tazminat | İşçinin sendika üyeliği veya sendikal faaliyetleri nedeniyle işten çıkarılması halinde talep edilen tazminattır. |
| İşe Başlatmama Tazminatı | İşe iade kararı kesinleşmesine rağmen işçiyi göreve başlatmayan işverenin ödemek zorunda olduğu tazminattır. 4–8 aylık ücret tutarındadır. |
Hangi Davalara Bakıyoruz?
İş hukuku kapsamındaki tüm uyuşmazlıklarda hem işçi hem de işveren tarafında hukuki destek sunmaktayız.
Sık Sorulan Sorular
Kıdem tazminatı hakkı için en az 1 yıl aynı işyerinde çalışılmış olması ve iş sözleşmesinin işveren tarafından haksız feshedilmesi, emeklilik, askerlik veya kadın işçi evlenmesi nedeniyle sona ermesi ya da işçinin haklı nedenle feshetmesi gerekir. Kendi isteğiyle istifa eden işçi kıdem tazminatı alamaz. Hesaplama brüt son maaş üzerinden her çalışılan tam yıl için yapılır.
İşe iade davası; en az 6 ay kıdemi olan ve 30 veya daha fazla işçi çalıştıran işyerinde haksız biçimde işten çıkarılan işçinin açabileceği davadır. Dava açmadan önce zorunlu arabuluculuğa başvurulması şarttır. Arabuluculukta anlaşma sağlanamazsa fesih bildiriminden itibaren 1 ay içinde arabulucuya, anlaşma sağlanamazsa 2 hafta içinde iş mahkemesine başvurulmalıdır. Kazanılması halinde işe iade veya tazminat hakkı doğar.
Evet. 1 Ocak 2018 tarihinden itibaren işçi alacakları, kıdem ve ihbar tazminatı ile işe iade gibi iş hukuku uyuşmazlıklarında arabuluculuk dava şartıdır. Dava açmadan önce arabulucuya başvurulması zorunludur; başvurulmadan açılan dava usulden reddedilir. Arabuluculuk süreci genellikle 3 hafta içinde sonuçlanır.
Haftalık 45 saati aşan çalışma fazla mesai sayılır ve %50 zamlı ücrete tabidir. Fazla mesai alacaklarında zamanaşımı 5 yıldır. Mesai çizelgesi, giriş-çıkış kayıtları veya tanık ifadeleriyle belgeleme yapılabilir. Önce noter ihtarnamesi gönderilerek ödeme talep edilmesi, ardından arabuluculuk ve dava yoluna başvurulması önerilmektedir.
Mobbing; işyerinde sistematik biçimde uygulanan psikolojik baskı, aşağılama ve yıldırma davranışlarıdır. İşveren, işyerinde mobbingi önlemekle yükümlüdür. (TBK m.417) Mağdur işçi iş sözleşmesini haklı nedenle feshederek kıdem tazminatı talep edebilir, ayrıca manevi tazminat davası açabilir. Belgeleme kritiktir: mesajlar, e-postalar ve tanık ifadeleri saklanmalıdır.
Kayıt dışı çalıştırılan işçi, SGK'ya şikâyette bulunarak denetim talep edebilir. Ayrıca hizmet tespit davası açarak çalışma süresinin ve prime esas kazancın mahkeme kararıyla tescil edilmesini sağlayabilir. Zamanaşımı 5 yıldır. Banka dekontları, mesaj yazışmaları, tanık ifadeleri ve işyeri kayıtları delil olarak kullanılabilir.
İş mahkemelerinde davalar genellikle 12–18 ay arasında sonuçlanmaktadır. İstinaf ve temyiz aşamaları dahil toplam süre 3–4 yıla kadar uzayabilir. Zorunlu arabuluculuk aşaması ise ortalama 3 hafta sürer; anlaşma sağlanamazsa dava açılır.
Haksız fesih halinde işçi; kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ve koşulları varsa işe iade tazminatı talep edebilir. İşe iade güvencesinden yararlanmak için en az 6 ay kıdem ve 30+ işçi çalıştıran bir işyerinde çalışıyor olmak gerekir. Bu koşullar sağlanmasa bile kıdem ve ihbar tazminatı talep hakkı saklıdır. Dava öncesi arabuluculuk zorunludur.
Hizmetlerimiz
İş hukuku alanında işçi ve işveren tarafında arabuluculuktan yargılamaya kadar kapsamlı hukuki hizmet sunmaktayız.
- İşe iade davaları
- İşe başlatmama tazminatı davaları
- Kıdem tazminatı davaları
- İhbar tazminatı davaları
- Fazla mesai ücreti davaları
- Yıllık izin ücreti alacakları
- İşçilik alacakları davaları
- Mobbing ve kötüniyet tazminatı davaları
- İş kazası ve meslek hastalığı tazminat davaları
- Hizmet tespit davaları
- Sendikal tazminat davaları
- SGK prim alacağına ilişkin davalar
- İş sözleşmelerinin hazırlanması ve düzenlenmesi
- İşveren danışmanlık hizmetleri
- İşçi ve işyeri nakil süreçleri
- Yurt dışı borçlanma ve emeklilik davaları
Kahramanmaraş'ta İş Hukuku Avukatı
Kahramanmaraş'ta faaliyet gösteren avukatlara Kahramanmaraş Barosu levhası üzerinden ulaşmak mümkündür. Ancak baro levhası avukatların uzmanlık alanlarını göstermediğinden internet üzerinden araştırma yapmak daha sağlıklı sonuç verir.
Avukat Buğra Topaktaş; Kahramanmaraş İş Mahkemelerinde görülen davalarda işçi ve işveren müvekkillerine hukuki temsil hizmeti sunmaktadır. İşçilik alacaklarından iş kazası tazminatlarına kadar tüm iş hukuku uyuşmazlıklarında titizlikle çalışmaktadır.
İş Hukuku Davanız İçin Hukuki Destek Alın
İş uyuşmazlığınızda hukuki durumunuzun değerlendirilmesi için bizimle iletişime geçebilirsiniz.